Σε παρακαλώ μη με αφήνεις

Γράφει ο Δημήτρης Τρυφωνίδης

Στην ζωή που ζούμε κάνουμε λάθη και το μόνο σίγουρο είναι πως δεν ευθυνόμαστε πάντα για αυτά. Πέφτουμε σε παγίδες, τις βιώνουμε, τις αποδεχόμαστε και πορευόμαστε με αυτές. Η ώριμη αντιμετώπιση των παραπάνω καταστάσεων στην ενήλικη ζωή αποδεικνύεται καθημερινά δύσκολη υπόθεση και αυτό αιτιολογείται άκρως επεξηγηματικά από τους Young και Klosko, ειδικούς στη γνωσιακή-συμπεριφοριστική θεραπεία και στις ψυχαναλυτικές και βιωματικές τεχνικές.

“Γιατί άραγε το πιο δύσκολο πράγμα στον κόσμο είναι να πείσεις ένα πουλί πως είναι λεύτερο και πως μπορεί να το αποδείξει μόνο του αν ασκηθεί για λίγο;” Richard Bach/Ο γλάρος Ιωνάθαν

Οι λεγόμενες παγίδες της ζωής αναφέρονται σε σχήματα που άρχισαν στην παιδική μας ηλικία και έχουν αντίκτυπο σ’ όλη την υπόλοιπη ζωή. Ξεκίνησαν με κάτι που μας έκανε η οικογένειά μας ή άλλα παιδιά. Μας εγκατέλειψαν, μας επέπληξαν, μας υπερπροστάτευσαν, μας κακοποίησαν, μας απομόνωσαν ή μας στέρησαν πράγματα. Τελικά, η παγίδα αυτή γίνεται μέρος του εαυτού μας. Πολύ αργότερα, αφού εγκαταλείψουμε το σπίτι, όπου μεγαλώσαμε, συνεχίζουμε να δημιουργούμε καταστάσεις στις οποίες μας κακομεταχειρίζονται, μας αγνοούν, μας υποβιβάζουν ή μας ελέγχουν και στις οποίες αποδεικνυόμαστε αδύναμοι να πραγματώσουμε τους πιο επιθυμητούς μας στόχους. Οι παγίδες προσδιορίζουν τον τρόπο σκέψης, τα συναισθήματα, την συμπεριφορά και τις σχέσεις μας με τους άλλους. Προκαλούν έντονα συναισθήματα, όπως θυμό, λύπη και άγχος. Ακόμα και όταν φαίνεται πως έχουμε τα πάντα – κοινωνική θέση, έναν ιδανικό γάμο, το σεβασμό των ανθρώπων που μας περιτριγυρίζουν, μια πετυχημένη καριέρα -, συχνά δεν μπορούμε να απολαύσουμε τη ζωή ή να πιστέψουμε στις επιτυχίες μας.

“Ο άνθρωπος που με τη θέλησή του γίνεται και παραμένει σκλάβος κάπου, αισθάνεται ελεύθερος”. Ιάσων Ευαγγέλου/Ψηφίδες

“Σε παρακαλώ μη με αφήνεις”: εάν αναγνωρίζετε αυτή τη φράση για τον εαυτό σας, τότε αυτό σημαίνει ότι βιώνετε έντονα συναισθήματα όταν μικρά ή μεγάλα γεγονότα ζωής ξυπνάνε τη βασική σας πεποίθηση: “θα χάσετε τους ανθρώπους που αγαπάτε και θα μείνετε εντελώς μόνοι/ες, θα εγκαταλειφθείτε και αυτό θα κρατήσει για πάντα”. Ακόμα και σύντομοι αποχωρισμοί μπορεί να σας κάνουν να νιώσετε ανασφαλής, και ίσως να προσκολληθείτε υπερβολικά στο/στη σύντροφό σας, να θυμώσετε ή να φοβηθείτε αδικαιολόγητα μπροστά σε έναν ενδεχόμενο αποχωρισμό.

“Παγωμένο φυσάει απόψε το σκοτάδι στο σταθμό. Κρυώνω από εγκατάλειψη. Θα αφήσω πάνω στο παγκάκι το παλιό βιβλίο των υποσχέσεων αργά να ξεφυλλίζει η νύχτα των ματαιωμένων αφίξεων τις σελίδες. Πόσα χρόνια έζησα προσηλωμένα στην αναμονή. Αν σκότωνες την απόσταση θα σε κερνούσα μνήμη”. Γιάννης Τόλιας/Ευλύπη

Οι αιτίες για να δημιουργηθεί μια τέτοια παγίδα κατά την παιδική ηλικία είναι πολλές και διαφορετικές για κάθε άτομο. Μπορεί να μεγαλώσατε με νταντάδες ή σε κάποιο ίδρυμα, με πολλές διαφορετικές μητρικές φιγούρες σε πολύ μικρή ηλικία. Μπορεί κάποιος γονιός σας να πέθανε ή να σας εγκατέλειψε όταν ήσασταν μικρός/ή, ή να χάσατε την προσοχή ενός γονιού σας σε σημαντικό βαθμό, όταν για παράδειγμα γεννήθηκε το αδελφάκι σας. Μπορεί, επίσης, η μητέρας σας να είχε εισαχθεί στο νοσοκομείο ή να είχε απομακρυνθεί από κοντά σας για ένα μεγάλο διάστημα όταν ήσασταν παιδί, ή η ίδια να ήταν ασταθής (έπεφτε σε κατάθλιψη, θύμωνε, μεθούσε). Τέλος, μπορεί οι γονείς σας να χώρισαν όταν ήσασταν μικρός/ή ή να μάλωναν τόσο πολύ, που φοβόσασταν ότι η οικογένεια θα διαλυθεί. Αντιθέτως, η οικογένειά σας μπορεί να ήταν υπερβολικά περιοριστική και υπερπροστατευτική, ώστε δεν μάθατε ποτέ να αντιμετωπίζετε τις δυσκολίες της ζωής σαν παιδί.

“Δεν μπορούμε να λύσουμε τα προβλήματά μας με τον ίδιο τρόπο σκέψης που χρησιμοποιήσαμε για να τα δημιουργήσουμε”. Άλμπερτ Άινστάιν/Νόμπελ φυσικής 1921

Τι συμβαίνει όμως όταν ενεργοποιείται η παγίδα; Αρχικά μπορεί να σας πιάσει έντονο άγχος και ένα παραλήρημα: “Πού έχει πάει; Είμαι ολομόναχος/η, χάθηκα”. Το άγχος αυτό μπορεί να κορυφωθεί και να κρατήσει ακόμη και για μέρες. Όταν κάποια στιγμή περάσει και θα έχει έρθει η αποδοχή, θα εμφανιστεί ταυτόχρονα και η λύπη, που μπορεί όμως να φτάσει μέχρι και την κατάθλιψη. Εάν τελικά αυτός ή αυτή επιστρέψει σε εσάς, τότε εσείς θυμώνετε μαζί του/της που σας εγκατέλειψε, αλλά και με τον εαυτό σας για τη μεγάλη σας αδυναμία. Φαίνεται να γοητεύεστε από ανθρώπους και συντρόφους που σαν δημιουργούν ένα ανάμεικτο συναίσθημα ελπίδας και αμφιβολίας ότι θα μείνουν σταθερά μαζί σας. Αποφεύγετε ίσως και τις στενές σχέσεις από το φόβο ότι θα τις χάσετε ή ότι θα δεθείτε πάρα πολύ και θα πληγωθείτε. Θυμώνετε εύκολα και υπεραντιδράτε απέναντι σε ενδείξεις ότι ο/η σύντροφός σας θέλει να σας εγκαταλείψει.

“Η ζωή δεν έχει να κάνει με το να βρεις τον εαυτό σου αλλά με το να τον δημιουργήσεις”. Τζωρτζ Μπέρναρντ Σω/Νόμπελ Λογοτεχνίας 1925

Συνειδητοποιήστε, λοιπόν, την εγκατάλειψη της παιδικής σας ηλικίας, ανακαλύψτε και καταγράψτε τις αφορμές κατά τις οποίες βγαίνει η παγίδα στην καθημερινή σας ζωή. Αποφύγετε τους επιπόλαιους, ασταθείς και αμφιθυμικούς συντρόφους, πιστέψτε ότι υπάρχουν άνθρωποι που θα μείνουν δίπλα σας και δεν θα σας εγκαταλείψουν και μην υπεραντιδράτε στους φυσιολογικούς αποχωρισμούς μιας φυσιολογικής σχέσης.

Από το «Ανακαλύπτοντας ξανά τη ζωή σας» των Jeffrey Young και Janet Klosko, εκδόσεις Πατάκη (βιβλίο αυτοβοήθειας)

© 2016, Athens Vibe Crew. All rights reserved. Δεν επιτρέπεται η αντιγραφή χωρίς άδεια από το athensvibe.gr

Filed under stories

Το Athens Vibe είναι άνθρωποι, είσαι εσύ, εγώ, ο δίπλα σου, νέοι άνθρωποι με αγάπη και μεράκι για να προσπαθήσουν. Με διάθεση να πάμε κόντρα στην γκρίζα εποχή που διανύουμε ερχόμαστε με φρέσκες προτάσεις και ιδέες για την πόλη που αγαπάμε να μισούμε: την Αθήνα!